महागाईविरुद्ध जनक्षोभ;  पन्नास शहरांमध्ये आंदोलनांचा वणवा

तेहरान : वृत्तसंस्था

इराणमधील बिकट आर्थिक परिस्थिती आणि गगनाला भिडलेल्या महागाईच्या विरोधात नागरिकांनी पुकारलेले आंदोलन आता देशभर पसरले आहे. राजधानी तेहरानसह देशातील पन्नासाहून अधिक शहरांमध्ये हजारो नागरिक रस्त्यावर उतरून सरकारच्या धोरणांचा तीव्र निषेध करत आहेत. या निदर्शनांदरम्यान सरकारविरोधी घोषणाबाजी आणि आर्थिक टंचाईवरून सत्ताधाऱ्यांवर कडाडून टीका केली जात आहे. वाढता जनक्षोभ पाहून सरकारने परिस्थिती नियंत्रणात आणण्यासाठी संपूर्ण देशातील आंतरजाल (इंटरनेट) आणि दूरध्वनी सेवा खंडित केली आहे.

या आंदोलनात व्यापारी, विद्यार्थी आणि सामान्य नागरिकांचा मोठ्या प्रमाणावर समावेश असून त्यांनी रोजगाराच्या संधींचा अभाव आणि आर्थिक संकटावरून केंद्र सरकारला धारेवर धरले आहे. रस्त्यांवर आंदोलकांची अफाट गर्दी उसळली असून लोकांचा रोष दिवसेंदिवस वाढत चालला आहे. सरकारी आकडेवारीनुसार, आतापर्यंत विविध शहरांमधून दोन हजारांहून अधिक आंदोलकांना अटक करण्यात आली आहे. काही ठिकाणी आंदोलक आणि सुरक्षा दलांमध्ये हिंसक चकमकी झाल्याच्याही नोंदी आहेत, ज्यामुळे तणाव अधिकच वाढला आहे.

संपूर्ण देशात इंटरनेट आणि संपर्क यंत्रणा बंद झाल्यामुळे नागरिकांचा परस्परांशी असलेला संवाद तुटला असून माहिती मिळवण्याचे सर्व मार्ग बंद झाले आहेत. आंदोलनांचे नियोजन आणि प्रसार रोखण्यासाठीच सरकारने हे कडक पाऊल उचलल्याचे तांत्रिक तज्ज्ञांचे म्हणणे आहे. या निर्बंधांमुळे सामान्य जनतेला मोठ्या अडचणींचा सामना करावा लागत असून माहितीच्या अभावामुळे भीतीचे वातावरण निर्माण झाले आहे. नागरिकांचे संवादाचे माध्यम ठप्प झाल्याने हे आंदोलन दडपण्याचा प्रयत्न केला जात असल्याचा आरोप केला जात आहे.

आर्थिक मागण्यांपासून सुरू झालेल्या या आंदोलनाला आता राजकीय वळण लागले असून अनेक ठिकाणी लोक थेट शासन बदलाची मागणी करत आहेत. वर्तमान आर्थिक धोरणांमुळे सर्वसामान्यांचे जीवन असह्य झाले असून न्याय्य हक्कासाठी रस्त्यावर उतरण्याशिवाय दुसरा पर्याय उरला नसल्याचे विरोधकांचे म्हणणे आहे. काही शहरांमध्ये "लोकशाहीत बदल" आणि "न्याय मिळावा" अशा घोषणांनी परिसर दणाणून गेला आहे. हे आंदोलन आता केवळ आर्थिक उरले नसून त्याला मोठ्या जनक्रांतीचे स्वरूप प्राप्त होताना दिसत आहे.

या वाढत्या निदर्शनांच्या विरोधात सुरक्षा दलांनी अत्यंत कठोर पवित्रा घेतला असून अनेक भागात बळाचा वापर केला जात आहे. विविध अहवालांनुसार, या संघर्षात काही नागरिकांना आपला प्राण गमवावा लागला असून मोठ्या संख्येने लोक जखमी झाले आहेत. हिंसाचार वाढल्याने परिस्थिती अत्यंत संवेदनशील झाली असून आगामी काळात हे आंदोलन कोणते वळण घेते, याकडे संपूर्ण जगाचे लक्ष लागले आहे. शांतता प्रस्थापित करण्याचे आव्हान सरकारसमोर उभे असून तणाव निवळण्याची चिन्हे सध्यातरी दिसत नाहीत.